Kuzey Afrika’dan gelen sıcak hava dalgası Mayıs ayında olmamıza rağmen, Ağustos ve Temmuz ayında ölçülen sıcaklık değerlerine neden oldu. Birçok il ve ilçede Mayıs ayı sıcaklık rekorları kırıldı.

Bu sıcak hava dalgasının ardından deniz suyu sıcaklıklarının yükselmesi ve buharlaşmanın artması nedeniyle kuvvetli yağışlar meydana geldi. Bu yağışlarla birlikte İskandinavya ve Rusya üzerinden inen soğuk havalar Mayıs ayında olmamıza rağmen yüksek noktalarda kar yağışlarına neden oldu. Bir hafta içinde hem yaz, hem de kış mevsimi ülkemizde yaşandı. Bu iki aşırı uç nokta küresel iklim değişiminin ne kadar etkili olabileceğini gösteriyor. Özellikle son 2 yılda ani ısınma ve soğumalar, şiddetli yağışlar vb. hava olayları belirgin bir artış gösterdi. Bu tip hava olaylarında önümüzdeki yıllarda daha fazla artış olması öngörülüyor.

ÜLKEMİZDE YAZLARI HAVA NASIL GEÇER?

Türkiye'de yaz aylarında ortalama olarak hangi bölgelerde neler oluyor bunlardan bahsedelim;

Yağışlı bölgeler: Karadeniz özellikle bölgenin doğusu (Karadeniz'den gelen nemli havanın orografik yağışlar bırakması), 2. derece yağışlı bölge Doğu Anadolu'nun kuzeydoğusu (konveksiyonel yağışlar), 3. derece Marmara (gezici alçak basınçların oluşturduğu yağışlar) olarak söylenebilir. Marmara'da yaz yağışlarının payı Ege ve Akdeniz'e göre yüksek, yaz kuraklığı bu bölgelerdeki kadar kuvvetli değildir. Bu bölge yaz kuraklığını zaman zaman kuvvetli şekilde yaşar.

Az yağışlı ya da neredeyse hiç yağış almayan bölgeler: Yukarıdaki bölgelerin dışında kalan yerlerin tamamında yağışlar az ve neredeyse hiç yok denilebilir. Örneğin; Güneydoğu Anadolu'nun güneyinde tüm yaz boyunca yağış miktarı 5-10 mm'yi bulur ya da bulmaz. 

Sıcaklardan en çok Güneydoğu Anadolu, Akdeniz, Doğu Anadolu'daki rakımı düşük olan yerler ve Ege etkilenir. İç bölgelerden sonra, Marmara ve Karadeniz yurdumuzda sıcak havalardan diğer bölgelere göre daha az etkilenen bölgelerdir.


Nemin yükselmesinden dolayı Akdeniz ve Ege kıyıları, Marmara ile Kıyı Karadeniz'de zaman zaman bunaltıcı sıcak dönemler yaşanır.

Yazın genel özellikleri bu şekildedir.

MODEL VERİLERİNE GÖRE BU YAZ AYLARA GÖRE BEKLENEN GENEL DURUMLAR

Haziran: Ülke genelinde sıcaklıklar mevsim normallerinin üzerinde gözüküyor. İç bölgelerde ise sıcaklıklar yer yer Haziran ayı ortalama sıcaklığının 2-3°C üzerine çıkabilir. İç bölgeler, Batı ve Orta Karadeniz’de mevsim normallerinin biraz altında gözüken yağışlar, diğer bölgelerde mevsim normallerinde gözüküyor.

Temmuz: Yurt genelinde sıcaklıklar mevsim normallerinin üzerinde gözüküyor. Yine İç bölgelerle birlikte bu sefer Trakya’da da sıcaklıklar yer yer Temmuz ayı ortalamasını 2-3°C aşıyor. Marmara, Karadeniz, Doğu Anadolu’nun kuzeydoğusunda yağışlar mevsim normallerinin biraz altında gerçekleşebilir. Diğer bölgelerde yağışlar mevsim normallerinde.

Ağustos: Ülke genelinde sıcaklıklar mevsim normallerinin üzerinde gözüküyor. İç bölgelerde ise sıcaklıklar yer yer Ağustos ayı ortalama sıcaklığının 2-3°C üzerine çıkıyor. Yağışlar yurt genelinde mevsim normallerinde.

Eylül: Yurt genelinde sıcaklıklar mevsim normallerinde gözükürken, yağışlar Marmara ve Karadeniz’de yer yer mevsim normallerinin üzerine çıkabilir. Diğer bölgelerde yağışlar mevsim normallerinde gözüküyor.

YAZIN BEKLENEN HAVA DURUMU

Haziran’da özellikle batı ve kuzey bölgelerde ara ara yağışlı dönemler etkili olabilir. Haziran’ın 2. yarısı ayın ilk yarısına göre biraz daha sıcak gözüküyor.

Temmuz’da sıcak hava dalgalarında, Haziran’a göre artış var. Zaman zaman kuvvetli sıcak hava dalgaları etkili olabilir. Yağışlarda ise Haziran’a göre belirgin bir azalış gözüküyor.

Ağustos’ta da yurdumuzda sıcak havalar etkili. Marmara, Karadeniz, İç bölgeler ve Doğu Anadolu’nun kuzeyinde ara ara yağışlı günler yaşanabilir. Bunun nedeni Karadeniz’e inen alçak basınçlar.

Son yıllarda Eylül ayı yaz mevsiminin bir parçası oldu. Bu Eylül’de de kuvvetli sıcak hava dalgalarının görülmesi muhtemel. Ancak model verileri son 2 yıla göre bu yıl biraz daha serin bir Eylül ayı öngörüyor. Bu ayda özellikle Marmara ve Karadeniz’de kuvvetli yağışlara neden olabilecek sistemler ortaya çıkabilir.

SONUÇ

Ülkemizde bu yaz mevsimi yine sıcak gözüküyor. Ancak yağışlar geçen 2 yaza göre, bu yaz biraz daha fazla olabilir.

Haziran nispeten biraz daha serin ve yağışlı gözükse de Temmuz ve Ağustos ayı oldukça sıcak ve genelde kurak gözüküyor. Kuzey Afrika ve Basra Körfezinden gelen çöl sıcakları ülkemiz üzerinde zaman zaman hüküm sürebilir. Bu durumda havanın kuru olmasına ve orman yangını riskinin yüksek olmasına neden oluyor.

Marmara’nın deniz kıyılarında 35, karasal kesimlerinde 40°C’ye ulaşan sıcaklıklar görülebilir Batı Ege ve Akdeniz’de 40-45° bandına çıkan sıcaklıklar ölçülürken, Güneydoğu Anadolu’da yer yer 45°C ve üzerine çıkan sıcaklık değerleri görülebilir. İç bölgelerde 35-40°C bandına ulaşan değerlerin ölçülmesi muhtemel.


Ayrıca geçen yaz olduğu gibi bu yaz mevsiminde yine birçok noktada sıcaklık rekorları kırılabilir. Özellikle Marmara ve Karadeniz’de zaman zaman şiddetli yağış, sel, su baskını ve dolu yağışı gibi riskler bulunuyor.

Son güncel tahminler bu yönde gözükmektedir. Bu durumlar uzun vade olduğu için bazı değişimler meydana gelebilir.

Tahmini Hazırlayan: Bilal Adalı

Haritalar: 
https://effis.jrc.ec.europa.eu

https://www.lameteo.org

http://www.seevccc.rs




Daha yeni Daha eski
Reklam  
 
  Reklam