KIŞ SERT GEÇECEK Mİ ?

KIŞ SERT GEÇECEK Mİ ?

Küresel iklim değişimi tüm dünyada son yıllarda daha güçlü hissediliyor. Geçtiğimiz yaz Amerika kasırgalarla, Güneydoğu ve Doğu Asya tayfunlarla boğuştu. Yurdumuzda ise aşırı sıcak ve çok kurak bir yaz yaşadık. Eylül ayında bile sıcaklık rekorları kırıldı. 

Bu ayın geri kalanı ve Kasım ayına bakarsak mevsimlik modellere göre sıcaklıklar mevsim normalleri üzerinde, yağışlar ise mevsim normalleri altında kalıyor.





Kış mevsimi içinde genel olarak modellerin öngörüsü iç açıcı değil. Yurt genelini mevsim normalleri üzerinde sıcaklıklarla ve mevsim normalleri altında yağışlarla göstermişler.






Kışın iyi geçebileceğine dair destekleyici unsurlar da var. 

Küresel ısınmayla birlikte artan deniz suyu sıcaklıkları sistemleri şiddetli buharlaşmayla besleyerek vurucu etkisini arttırıyor. Bu durum yağış açısından iyi gibi gözükse de sel, su baskını gibi riskleri beraberinde getiriyor. Yurdumuzda bu sonbahar ve kış bu tip sel, su baskını yapabilecek düzeyde sistemlerin geçen yıllara göre görülme olasılığı daha fazla olabilir. 

Soğuk hava yönünden bakarsak Sibirya Termik Yüksek Basıncı kuvvetli olabileceğine dair ipuçları veriyor. Kuzey Kutbundan inen kuvvetli soğuk hava akımları Rusya'nın kuzeydoğu kesimlerinde sıcaklıkları bugünlerde gündüz -20°C derecelere kadar indirdi. Kar örtüsü de Sibirya'yı kaplamış durumda.

Yaşanan hava olayları da ileri zamanlar için ipucu veriyor. Geçen Mayıs sonunda Avrupa'yı sıcak hava vurmuş Almanya 35°C'yi aşmıştı. Pakistan'da ülke sıcaklık rekoru yine Mayıs sonu 53.5°C ile krılmıştı. Bu ve benzer olaylar yazın nasıl geçeceğine dair haberleri vermişti, son yılların en sıcak ve kurak yazlarından birini yaşadık.

Kış için iyi haber veren önemli hava olayları da yaşandı. Alplerde Temmuz ve Ağustos ayında kar yağışları oldu. Sibirya'da Eylül'ün son günleri halkın görmediği derecede kar fırtınaları meydana geldi. Ülkemizden en güzel örnek 8 Eylül'de Kuzeydoğu Anadolu'daki bazı dağların zirvelerine kar yağması. Bu tip çok sık görülmeyen, kuvvetli hava olayları gelecekte yaşanacak durumlar hakkında bilgi verici nitelikte olabilir ve genellikle öyle oluyor. Hava olayları haberlerini daha sık takip etmenizi öneririm.

Diğer taraftan küresel ısınma yine işin içinde. Sıcaklıkların artmasıyla Kutuplarda soğuk havayı tutan Polar Vortex son yıllarda zayıflıyor. Bu yüzden jet akımlarıyla bu aşırı soğuk hava orta enlemlere inerek bazı yıllar kışların sert geçmesine neden oluyor.

El Nino bu yaz etkili olarak Kasırga ve Tayfunları çok güçlendirdi. Ancak bu aylarda gücünü yitirmeye başladı. ABD'li uzmanlar önümüzdeki kış zayıf bir El Nino beklentisinin olacağını söylüyor. La Nina'nın ise kış mevsiminde gelişeceğini tahmin ediyor.Yurdumuza direkt etkisi olmasa da El Nino ve La Nina olayları küresel iklimi etkileyen 2 önemli salınımdır. La Nina olan kışların soğuk, El Nino olan kışların daha ılık geçtiği söyleniyor.


Son aylarda ve haftalarda Avrupa'yı fırtınalar daha sık etkilemeye başladı. Rekor yağışlar rekor rüzgar hızları kaydedildi. Bu tip güçlü siklonlar ülkemizi yakından ilgilendiriyor. Avrupa'yı etkileyen güçlü bir sistem İzlanda Siklonunun etkisiyle kolaylıkla yurdumuza gelebilir.



Genel olarak toparlamak gerekirse bu kışın nasıl geçeceği çok net değil. Farklı etmenlerin işin içine girmesi işi içinden çıkılmaz hale getiriyor.

Kişisel fikrim geçen yıl yaşadığımız kışa göre biraz daha ılık bir kış geçirebiliriz. Ancak bu soğuk hava ve kar olmayacağı anlamına gelmez. Balkanlar ve Rusya'dan kuvvetli soğuk hava ve kar dalgaları gelebilir. Geçen kışa göre soğuk hava dalgalarında biraz azalma, ılık hava dalgalarında ise artış olabilir. Örneğin; Geçen kış 10 soğuk hava dalgası geldiyse bu yıl bu sayı 7 8'e inebilir. Unutulmaması gereken nokta sistemlerin vurucu etkisi artıyor. Geçen kış gelen sistemlerden daha çok vurucu etkiye sahip alçak basınçların bu kış yurdumuzu etkileme ihtimali var. Azor antisiklonu da geçen yıla göre biraz daha fazla ılık hava dalgası yollayabilir.

Özet olarak bu kışın yurtta karışık olaylarla geçmesi bekleniyor. Ilık hava dalgalarının yanı sıra, yoğun kar yağışlı ve kuvvetli soğuk hava sistemlerinin gelme ihtimali var. Bol yağışlı sel ve su baskını yapabilecek düzeyde alçak basınçlar olabilir. Ayrıca Sibirya Antisiklonunun bazı dönemlerde şiddetli soğuk havalara yol açma ihtimali de bulunuyor.

Son güncel tahminler bu yönde gözükmektedir. Atmosfer hareketlerinden dolayı bazı değişimler meydana gelebilir.

Bilal Adalı 

İstanbul Üniversitesi Auzef Coğrafya bölümü 4. sınıf öğrencisi. Tv kanalında Meteoroloji Editörü olmayı hedefliyor. Ayrıca Doğa Programı, Hava Olayları Programı ve Hava Durumu muhabirliği yapmayı planlamaktadır. İklim, Klimatoloji, Hava Durumu, Meteoroloji, Doğa ve Coğrafya konularıyla ilgilenmektedir.

Yayın Üstü Reklam

 

Yayın Altı Reklam